H εξοικείωση των αγοριών και των κοριτσιών της Ευρωπαϊκής Ένωσης
 στις τεχνολογίες πληροφορίας και επικοινωνιών (ΤΠΕ)

Συνοπτική παρουσίαση

Η ανάπτυξη των δεξιοτήτων των νέων μέσω της επέκτασης του εξοπλισμού ηλεκτρονικών υπολογιστών και της ενσωμάτωσης των ΤΠΕ στο αναλυτικό πρόγραμμα είναι μια από τις τρέχουσες προτεραιότητες των εθνικών πολιτικών.

Οι διαφορές, ωστόσο, μεταξύ αγοριών και κοριτσιών που παρατηρούνται στα ποσοστά εγγραφών και απόκτησης προσόντων στο μάθημα των μαθηματικών και στα μαθήματα επιστήμης και τεχνολογίας αποτελούν λόγο ανησυχίας για την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Υπό αυτές τις συνθήκες, είναι χρήσιμο να αναλυθούν ανά φύλο οι αντιδράσεις των νέων Ευρωπαίων απέναντι στο νέο αυτό περιβάλλον, καθώς και οι τρόποι με τους οποίους εξοικειώνονται πλήρως με τις ειδικές τεχνολογίες στις οποίες περιλαμβάνονται οι ΤΠΕ.

Με βάση ερωτηματολόγιο έρευνας που εκπόνησε το PISA το 2003 σχετικά με το εν λόγω θέμα και στο οποίο πήραν μέρος 91091 μαθητές από όλες τις ευρωπαϊκές χώρες, εκτός από την Ισπανία, τη Γαλλία, το Λουξεμβούργο, τις Κάτω Χώρες, το Ηνωμένο Βασίλειο και τη Νορβηγία εξάγονται τα παρακάτω συμπεράσματα.

-          Όλοι σχεδόν οι 15χρονοι νέοι (99,31%) δηλώνουν ότι έχουν ήδη χρησιμοποιήσει ηλεκτρονικό υπολογιστή, στο σπίτι, στο σχολείο ή σε ένα άλλο περιβάλλον. Τα ποσοστά είναι ελαφρώς χαμηλότερα στη Σλοβακία (περίπου 96%) και στην Ελλάδα (98%). Για πολλούς μαθητές, η χρήση ενός ηλεκτρονικού υπολογιστή δεν είναι κάτι καινούργιο. Τα ποσοστά των μαθητών που αναφέρουν ότι χρησιμοποιούν υπολογιστή για λιγότερο από ένα έτος είναι υψηλότερα στην Ελλάδα (περίπου 20%) και την Λετονία (περίπου 30%). Στις σκανδιναβικές χώρες, η πλειοψηφία των μαθητών χρησιμοποιούν υπολογιστή για διάστημα μεγαλύτερο των πέντε ετών.    

-          Οι δημοφιλέστερες δραστηριότητες που συνδέονται με Η/Υ είναι τα παιχνίδια και η αναζήτηση πληροφοριών, ενώ οι λιγότερο συχνές είναι ο προγραμματισμός και οι μαθηματικοί υπολογισμοί.

-          Δεν υπάρχουν σημαντικές διαφορές μεταξύ αγοριών και κοριτσιών ως προς την επικοινωνία και την επεξεργασία κειμένου, αλλά υπάρχουν σημαντικές διαφορές στην περίπτωση των παιχνιδιών και του προγραμματισμού. Όσον αφορά τα ποσοστά των 15χρονων που δηλώνουν ότι χρησιμοποιούν Η/Υ τουλάχιστον μία φορά την εβδομάδα/μήνα, η Ελλάδα συγκαταλέγεται στις χώρες που εμφανίζουν ικανοποιητική επίδοση (μέσος όρος άνω του 40% για τα κορίτσια και άνω του 55% για τα αγόρια).

-          Τα αγόρια δηλώνουν ότι μαθαίνουν να χρησιμοποιούν Η/Υ μόνα τους ή με τη βοήθεια φίλων, ενώ τα κορίτσια μαθαίνουν στο σχολείο ή με την οικογένειά τους. Τα ποσοστά των μαθητών που διδάχθηκαν κυρίως τη χρήση Η/Υ στο σχολείο, είναι υψηλότερα από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο στην Ελλάδα (53% για τα κορίτσια και 32% για τα αγόρια), τη Λετονία, την Ουγγαρία, την Αυστρία και την Πολωνία. Είναι πολύ χαμηλότερα στη Σουηδία.

-          Τα στοιχεία για το πλαίσιο μάθησης δύνανται εν μέρει να αποδοθούν στα επίπεδα εισαγωγής υπολογιστών στο σπίτι και στο σχολείο στις διάφορες χώρες. Συνολικά, η πλειοψηφία των μαθητών (81%) δηλώνουν ότι έχουν ηλεκτρονικό υπολογιστή στο σπίτι τον οποίο μπορούν να χρησιμοποιήσουν για τις σχολικές τους εργασίες, ενώ το 60% δηλώνει ότι έχει σύνδεση με το Διαδίκτυο στο σπίτι. Τα ποσοστά, ωστόσο, είναι πολύ χαμηλότερα στην Ελλάδα (53% και 36% αντίστοιχα), τη Λετονία (44% και 16%) και την Πολωνία (60% και 34%) γεγονός που εξηγεί γιατί το ποσοστό των φοιτητών οι οποίοι δηλώνουν ότι μαθαίνουν τη χρήση Η/Υ από τις οικογένειές τους είναι χαμηλότερο σε αυτές τις χώρες. Αντίθετα, ενώ το επίπεδο μηχανοργάνωσης των σχολείων δεν είναι πολύ υψηλό σε τρεις από αυτές τις χώρες (την Ελλάδα, τη Λετονία και την Πολωνία), είναι επαρκές για τη μαθησιακή δραστηριότητα.

-          Η πλειονότητα των μαθητών δηλώνουν ότι είναι ικανοί να εκτελέσουν μια σειρά απλών δραστηριοτήτων (το άνοιγμα ενός αρχείου, τη διαγραφή ενός εγγράφου ή αρχείου, την αποθήκευση εγγράφου ή αρχείου, την κύλιση μιας οθόνης, τον σχεδιασμό εικόνων με ποντίκι ή την εκτύπωση ενός εγγράφου). Η αναζήτηση πληροφοριών στο Διαδίκτυο ή η σύνταξη ή αποστολή μηνυμάτων ηλεκτρονικού ταχυδρομείου πραγματοποιούνται από ποσοστό ανώτερο του 80%.

-          Τα αγόρια ισχυρίζονται ότι είναι ικανότερα να εκτελούν περίπλοκες δραστηριότητες που συγκεντρώνονται κάτω από τον τίτλο διαχείρισης αρχείων. Εργασίες όπως η αντιγραφή ή η μεταφόρτωση αρχείων από το Διαδίκτυο εκτελούνται από ένα μικρότερο ποσοστό μαθητών, στην πλειοψηφία τους αγόρια. Τέλος, οι μαθητές φαίνονται να έχουν πολύ λιγότερη εμπειρία σε προχωρημένες εφαρμογές όπως τη χρήση λογισμικού, τη δημιουργία μιας ιστοσελίδας, τη χρήση ενός προγράμματος πολυμέσων ή τη δημιουργία ενός προγράμματος. Αξίζει να σημειωθεί ότι στην Αυστρία και την Ιρλανδία τα κορίτσια και τα αγόρια εκτελούν όλες τις δραστηριότητες με τον ίδιο βαθμό ευκολίας.

Συμπερασματικά:

 Ανεξαρτήτως χώρας ή βαθμού μηχανοργάνωσης του σχολείου, οι συμπεριφορές κοριτσιών και αγοριών ως προς τη χρήση των ΤΠΕ διαφέρουν με τον ίδιο τρόπο: τα αγόρια έλκονται περισσότερο από τις ΤΠΕ και τις χρησιμοποιούν με μεγαλύτερη ευκολία.

Το εκπαιδευτικό σύστημα, ωστόσο, φαίνεται να αποκαθιστά την ισορροπία στα ποσοστά των κοριτσιών, καθώς μεγαλύτερο ποσοστό αυτών δηλώνει ότι έμαθε κυρίως να χρησιμοποιεί Η/Υ στο σχολείο και ότι εκτελεί δραστηριότητες.

Για το πλήρες κείμενο πατήστε εδώ ( 340kb)